معرفي برخي از دانشگاه هاي مجازي در ايران :

   دانشگاه مجازی اصفهان                                                  

  دانشگاه مجازی تهران                                                   

  دانشگاه مجازی دانشگاه آزاد واحد تهران جنوب        

  دانشگاه مجازی صنعت شریف                               

  دانشگاه مجازی شیراز                      

   دانشگاه اینترنتی ایران                                      

  دانشگاه مجازی علوم حدیث                                                     

 دانشگاه علم و صنعت ایران                                     

*** ب : كتابخانه و كلاس مجازى
يك كتابخانه جامع الكترونيكى تمامى اطلاعات لازم را در اختيار كليه مراكز آموزشى قرار خواهد داد بدون آنكه لزومى به احداث يك كتابخانه و حضور فيزيكي در محل كتابخانه باشد. با انتخاب بهترين مطالب آموزشى، بهترين كتاب ها و ارزنده ترين كتابخانه در دسترس همگان قرار خواهد گرفت . تجديدنظر و تغييرات نيز در كوتاه ترين زمان با كمترين هزينه و در گسترده ترين سطح صورت مى گيرد. تجهيز مراكز آموزشى به كتابخانه مجازى بزرگترين گام در نهضت آموزش مجازى خواهد بود. كتابخانه مجازى قلب نظام آموزشى الكترونيكى و ساختمان مركزى سامانه آموزش مجازى است. با وجود كتاب و كتابخانه مجازى داير كردن كلاس مجازى امكان پذير مى شود. طبعاً هر كلاس نيازمند وجود يك معلم و مربى نيز هست. طبيعى است معلم نيز خود معلم مجازى باشد. معلم مجازى همچون كتاب مجازى در آن واحد در دسترس تعداد زيادى آموزنده قرار مى گيرد. نقش معلم سنتى در اين نوع آموزش به نقش ناظر، همراه، مشاور و راهنما يا به عبارتى آموزيار تغيير مى كند.
در كلاس مجازى آموزگار، كتاب، تخته سياه و كتابخانه در فضاى مجازى قرار دارد كه هر دانش آموزى مى تواند به آنها دسترسى داشته باشد. پرسش و پاسخ، رفع اشكالات، امتحان و ارزشيابى نيز از طريق مجازى و در زمان واقعى قابل انجام گرفتن است. اين تغيير نقش معلم از يك سو و نياز به آموزگار مجازى از سوى ديگر ايجاب مى كند كه طرح جداگانه اى براى تربيت آموزگار مجازى و آموزيار حضورى نيز برنامه ريزى و اجرا شود. كليد موفقيت برنامه آموزش مجازى و الكترونيكى در گرو وجود آموزگار مجازى ماهر و پرتوان است.
دروس آموزش مجازى به كمك بهترين استادان هر درس تاليف مى شود. استادان با در نظر گرفتن تمام شرايط و حالات تدريس درس در كلاس، به تاليف دروس مى پردازند و تمام متون، يادداشت ها، جزوات و صحبت هاى استاد، به صورت پويانمايى تحت وب قرار مى گيرد. براى اين كار، تيمى متشكل از متخصصان كامپيوتر، در كنار استاد به اجراى طرح مى پردازند.

حال در اينجا به برخي از مزيت هاي آموزش مجازي اشاره مي كنم .

مزاياى آموزش مجازى :
آموزش مجازى با رهايى از محدوديت هاى زمانى و مكانى داراى مزاياى بسيارى است به نحوى كه استفاده از آن به اثربخشى بيشتر آموزش مخاطبان كمك خواهد كرد. برخى از مهمترين دستاوردهاى آموزش مجازى به اين شرح است:

- امكان ارائه دروس در محيط چندرسانه اى به صورت تصوير، متن، انيميشن و غيره كه نتيجتاً منجر به افزايش كيفيت يادگيرى و آموخته هاى دانش آموزان و دانشجويان خواهد شد.
 - سهولت دسترسى به حجم بسيار بالايى از اطلاعات و دانش هاى موجود در جهان در هر زمان و مكاني.
- دسترسى سريع و به موقع به اطلاعات در زمان بسيار اندك و صرفه جويى در زمان از جمله مزاياى اين روش است. به ويژه در شهرهاى بزرگ كه اياب و ذهاب تا دانشگاه ، مدت زمان زيادى طول مى كشد.
- كاهش برخى هزينه هاى آموزشى از ديگر مزاياى استفاده از اين نوع آموزش است به گونه اى كه متخصصين صنعت معتقدند، جايگزينى سيستم هاى آموزشى مبتنى بر تكنولوژى به جاى انواع سنتى آنها باعث كاهش چشمگير هزينه ها در حدود ۴۰ تا ۶۰ درصد مى شود و قسمت عمده اين موضوع به عدم لزوم جابه جايى براى استاد و يا دانشجو برمى گردد.
- از مزاياى اين نوع آموزش مى توان به دانشجومحور بودن آن اشاره كرد. برخلاف روش هاى سنتى كه استاد مركزيت دارد، در روش آموزش مجازى، دانشجو مركز ثقل همه چيز بوده و اين روش به دانشجو كمك مى كند از محيط هاى سنتى كلاس خارج شود.
 - بالا بردن كيفيت، دقت و صحت مطالب درسى و علمى
- ارتقاى علمى دانش آموزان و دانشجويان
- حذف تاثير منفى عوامل همچون دورى، وضعيت بد جغرافيايى و امنيت كم
- استفاده از معلمان و اساتيد باتجربه در مناطق مختلف
- عدم نياز به جابه جايى استادان، معلمان و مربيان از يك منطقه به منطقه ديگر

نتيجه گيري :

با توجه به توضيحاتي كه در ابتدا درباره ي معضلات كلانشهر هاي كشور و به خصوص تهران داده شد و با توجه به جمعيت گسترده اي كه در اين شهر ها خواهان فراگيري علم و آموزش هستند و اينكه اين تعداد زياد آموزنده در صورت حركت در شهر براي رسيدن به مكان هاي آموزشي باعث به وجود آمدن بسياري از معضلات شهري خواهند شد كه اكثر آنها ناشي از تحركات درون شهري است ، لذا بازانديشي در نحوه ي ارائه خدمات به اين افراد از جمله مسائل حياتي است . ما در اين مقاله انديشه اين مسئله را در ايجاد فضاهاي آموزشي مجازي ردگيري كرديم . كه البته اين امكان در صورت توجه درخور مسئولين به گسترش شهرهاي مجازي در كنار شهر واقعي به وقوع خواهد پيوست . لذا ضرورت تغيير نگاه مسئولين به اهميت فضاي الكترونيك براي خدمات دهي در امور آموزشي و گسترش و توسعه ي آموزش الكترونيك از جمله مهمترين راهكارها براي برون رفت كشور و به خصوص تهران از معضلات درگير در آن است .

منابع :

1-     روزنامه همشهري ، 16 آذر 1385 ، شماره 4152 صفحه 3

2-     عاملي، س.(1383) ، "شهر آرام در گرو دو فضايي شدن" ، دنياي اقتصاد (31 خرداد )

3-     http://vu.aictc.com/about.htm

4-     عاملي، س.( 1385) ، جزوه درس مطالعات فضاي مجازي

5-     محمد نژاد ، ع.( 1383 )،" نقش فن آوري اطلاعات و ارتباطات در آموزش"

6-     www.sharghnewspaper.com/831002/html/media